Badanie sodu

Badanie nie musi być wykonywane na czczo. Post należy zachować wtedy, gdy razem z sodem oznaczane są inne parametry, które wymagają przerwy od jedzenia przed pobraniem.

Poinformuj personel medyczny o przyjmowanych lekach i suplementach diety.

Zadbaj o to, by odpowiednio się przygotować. To znacząco zwiększa wiarygodność Twojego wyniku!

Zakresy referencyjne mogą różnić się pomiędzy poszczególnymi laboratoriami ze względu na używane przez nie metody analityczne. By mieć pewność co do swojego stanu zdrowia, wynik skonsultuj z lekarzem.

Cena badanie sodu waha się od od 16,00 do 39,00 zł, w zależności od punktu pobrań.

Sód (Na⁺) to jeden z najważniejszych elektrolitów w organizmie człowieka. Badanie stężenia sodu polega na oznaczeniu jego poziomu w surowicy krwi – to rutynowa procedura wykonywana jako element panelu elektrolitów lub badań ogólnych.

Sód pełni trzy kluczowe funkcje biologiczne:

• Regulacja gospodarki wodno-elektrolitowej – kontroluje przepływ wody do i z komórek, warunkuje prawidłowe nawodnienie organizmu.
• Równowaga kwasowo-zasadowa – uczestniczy pośrednio w utrzymaniu równowagi kwasowo-zasadowej, wpływając na regulację objętości płynów ustrojowych.
• Przewodnictwo nerwowe i mięśniowe – niezbędny do prawidłowego przekazywania impulsów nerwowych i skurczów mięśni.

Kiedy należy wykonać badanie?

Badanie jego poziomu w surowicy jest zazwyczaj częścią bardziej obszernego badania zwanego panelem elektrolitowym, w którym jest badany wraz z potasem i chlorem. Rozszerzony panel obejmuje m.in. oznaczenie fosforu i magnezu.

Badanie sodu warto wykonać w następujących przypadkach:

• w celu oceny równowagi wodno-elektrolitowej i kwasowo-zasadowej w organizmie,
• do oceny odwodnienia,
• przy ocenie stanu ogólnego u osób chorych na cukrzycę,
• podczas ciężkich zespołów biegunkowych,
• podczas zespołów obrzękowych,
• niewydolności nerek i serca,
• marskości wątroby,
• niedoczynności tarczycy,
• przy podwyższonym ciśnieniu krwi.

Personel Punktu Pobrań pobiera pacjentowi próbkę krwi żylnej ze zgięcia łokciowego. Stamtąd materiał wysyłany jest do laboratorium, gdzie diagności oznaczają stężenie sodu w surowicy krwi.

Do najczęstszych przyczyn hiponatremii należą:

• SIADH – zespół nieadekwatnego wydzielania ADH, polegający na nadmiernym wydzielaniu hormonu antydiuretycznego, co skutkuje zatrzymywaniem wody w organizmie i hiponatremii
• Choroby przewlekłe – choroby nerek, niewydolność serca, marskość wątroby.
• Choroby endokrynologiczne – niedoczynność nadnerczy (choroba Addisona), niedoczynność tarczycy.
• Stosowanie leków takich jak diuretyki, leki psychotropowe, karbamazepina.
• Nadmierne spożycie wody (np. polidypsja psychogenna, hiponatremia wysiłkowa) – stężenie sodu staje się niższe w wyniku wzrostu objętości wody (tzw. hiponatremia rozcieńczeniowa).
• Utrata płynów w rezultacie wymiotów, biegunek czy nadmiernej potliwości.

Objawy hiponatremii są często nieswoiste i zależą od stopnia niedoboru oraz tempa jego narastania.

Mogą obejmować zaburzenia koncentracji, osłabienie, nudności, bóle głowy, a w przypadkach ciężkich – drgawki i zaburzenia świadomości.

Hipernatremia może powstać w rezultacie:

• niedostatecznego dostarczania płynów,
• nadmiernej utraty płynów (np. w wyniku gorączki, biegunki, wymiotów i nadmiernej potliwości),
• moczówki prostej – prowadzącej do utraty dużych ilości wolnej wody przez nerki,
• nadmiaru sodu w rezultacie powikłań leczenia (np. wlewami hipertonicznymi, kortykosteroidami), rzadziej jako skutek zbyt dużej podaży soli w diecie.

Objawy wskazujące na nadmiar sodu w organizmie są różne w zależności od stopnia nasilenia.

Na początkowym etapie hipernatremii pojawiają się:

• silne pragnienie,
• osłabienie i zmęczenie,
• suchość błon śluzowych i skór,
• zmiany w zagęszczeniu moczu.

Narastający nadmiar objawia się:

• poczuciem niepokoju,
• zawrotami głowy, drżeniem mięśni, występowaniem skurczy,
• zaburzeniami koncentracji i „splątaniem”.
• nudnościami, utratą apetytu, a nawet wymiotami.

Ciężka hipernatremia może nawet wywoływać drgawki, w skrajnych przypadkach prowadzi nawet do śpiączki.

• Potas
• Morfologia krwi
• Kreatynina + eGFR
• Glukoza
• Magnez