Pakiet obejmuje 7 badań w dwóch grupach:
- Funkcja tarczycy (TSH, fT3, fT4, TT3, TT4) — ocena poziomu i aktywności hormonów tarczycy zarówno w formie wolnej (aktywnej), jak i całkowitej (związanej z białkami). Razem dają pełniejszy obraz niż samo TSH i frakcje wolne.
- Autoimmunologia tarczycy (anty-TPO, anty-TG) — wykrywają przeciwciała atakujące tarczycę, charakterystyczne dla choroby Hashimoto i choroby Gravesa-Basedowa. Podwyższone przeciwciała mogą pojawić się na długo przed objawami klinicznymi.
TSH
Podstawowy marker oceny czynności tarczycy. To hormon przysadki mózgowej, który pobudza gruczoł tarczowy do produkcji hormonów: fizjologicznie, gdy poziom hormonów tarczycy spada, przysadka zwiększa produkcję TSH; gdy hormony rosną – TSH maleje.
Odchylenia od normy mogą sugerować nieprawidłowości funkcji gruczołu: nadczynność lub niedoczynność tarczycy.
fT3
To wolna frakcja trijodotyroniny – aktywna postać hormonu T3. fT3 jest najsilniej działającym hormonem tarczycy – wpływa na metabolizm, pracę serca, temperaturę ciała i funkcje nerwowe.
- Podwyższone fT3 przy niskim TSH wskazuje na pierwotną nadczynność tarczycy.
- Obniżone fT3 przy prawidłowym TSH sugeruje zaburzenia konwersji T4 do T3.
- W łagodnej niedoczynności fT3 może długo pozostawać w normie.
fT4
To wolna frakcja tyroksyny, głównego hormonu produkowanego bezpośrednio przez tarczycę. Oznaczanie fT4 to kluczowy parametr w diagnostyce niedoczynności.
- Niskie fT4 przy wysokim TSH wskazuje na klasyczną pierwotną niedoczynność tarczycy.
- Wysokie fT4 przy niskim TSH sugeruje klasyczną pierwotną nadczynność tarczycy.
- Prawidłowe fT4 i wysokie TSH może oznaczać subkliniczną (utajoną) niedoczynność.
TT3
TT3 to całkowita ilość trijodotyroniny we krwi – zarówno frakcja wolna (fT3), jak i związana z białkami (nieaktywna). Oznaczenie jest przydatne w diagnostyce i monitorowaniu nadczynności tarczycy, podejrzeniu tyreotoksykozy, monitorowania leczenia farmakologicznego.
TT4
TT4 to suma całej tyroksyny w krwiobiegu – frakcji wolnej (fT4) i związanej z białkami transportowymi. Stanowi odzwierciedlenie całkowitej puli hormonu produkowanego przez tarczycę.
TT4 w połączeniu z TT3 daje pełniejszy obraz funkcji tarczycy – szczególnie istotny w przypadkach, gdy wyniki fT3 i fT4 są niejednoznaczne.
Przeciwciała anty-TPO
Anty-TPO to przeciwciała skierowane przeciwko peroksydazie tarczycowej – enzymowi niezbędnemu do syntezy hormonów tarczycy. Ich obecność wskazuje, że układ odpornościowy atakuje własną tarczycę. Podwyższone anty-TPO mogą świadczyć o:
- chorobie Hashimoto,
- chorobie Gravesa-Basedowa,
- poporodowym zapaleniu tarczycy.
Kluczową zaletą kliniczną anty-TPO jest to, że podwyższone stężenie może pojawić się na długo przed objawami klinicznymi choroby Hashimoto. Badanie to jest zatem szczególnie wskazane u osób z predyspozycją rodzinną.
Przeciwciała anty-TG
Anty-TG to przeciwciała skierowane przeciwko tyreoglobulinie – białku pełniącemu rolę „magazynu” hormonów tarczycy w pęcherzykach gruczołu. Podwyższone anty-TG obserwuje się w przebiegu:
- choroby Hashimoto,
- choroby Gravesa-Basedowa,
- niektórych nowotworach tarczycy.