Profil reumatologiczny
Od 20 lat badamy Twoją krew.
4.7 / 5
Co to jest Profil reumatologiczny
Profil reumatologiczny to pakiet badań z krwi, który pomaga ocenić, czy dolegliwości ze strony stawów mogą mieć związek ze stanem zapalnym, chorobą autoimmunologiczną, przebytym zakażeniem paciorkowcowym lub zaburzeniami metabolizmu puryn. Pakiet może być pomocny we wstępnej diagnostyce objawów takich jak ból, obrzęk, sztywność lub ograniczona ruchomość stawów. Obejmuje oznaczenia, które wspierają ocenę m.in. markerów charakterystycznych dla reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS), aktywności zapalnej organizmu oraz stężenia kwasu moczowego.
Jak odebrać wynik?
- Na koncie my.synevo.pl. Wszystkie wyniki w jednym miejscu i powiadomienie.
- Online przy użyciu jednorazowego kodu (ważny 60 dni).
- W Punkcie Pobrań, w którym robiłeś/aś badanie. Przyjdź z kodem i dokumentem tożsamości.
Przygotowanie do badania
Przed wizytą w Punkcie Pobrań:
- pozostań na czczo przez 8 do 12 godzin.
- dzień wcześniej unikaj alkoholu, bardzo obfitych i tłustych posiłków oraz intensywnego wysiłku fizycznego;
- poinformuj personel lub lekarza o przyjmowanych lekach i suplementach;
- nie odstawiaj leków samodzielnie. Jeśli masz pominąć poranną dawkę, powinien zdecydować o tym lekarz.
Na pobranie krwi zgłoś się rano, najlepiej między 7:00 a 10:00.
Jaka jest cena profilu reumatologiczny?
Cena profilu reumatologiczny waha się od 202,00 zł do 284,00 zł, w zależności od punktu pobrań.
Badania, które wchodzą w skład pakietu
Czym są badania reumatologiczne?
Badania reumatologiczne to badania laboratoryjne, które pomagają ocenić możliwe przyczyny bólu, obrzęku, sztywności lub ograniczonej ruchomości stawów. Mogą wspierać diagnostykę chorób zapalnych, autoimmunologicznych oraz zaburzeń metabolicznych, które wpływają na układ ruchu. W ramach pakietu oznaczane są:
- Przeciwciała anty-CCP – marker o dużym znaczeniu w diagnostyce i klasyfikacji reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS). Może być pomocny także we wczesnej fazie choroby.
- ASO – oznaczenie przeciwciał przeciw streptolizynie O. Badanie pomaga ocenić, czy organizm miał kontakt z paciorkowcem grupy A, co może mieć znaczenie przy podejrzeniu następstw przebytego zakażenia.
- CRP, czyli białko C-reaktywne – czuły, ale nieswoisty marker stanu zapalnego. Podwyższone CRP może występować w wielu sytuacjach, dlatego wynik wymaga interpretacji w kontekście objawów i innych badań.
- Morfologia krwi – podstawowe badanie oceniające krwinki czerwone, krwinki białe i płytki krwi. Może pomóc wykryć nieprawidłowości, które towarzyszą stanom zapalnym lub chorobom przewlekłym.
- Czynnik reumatoidalny RF ilościowo – autoprzeciwciało oznaczane m.in. przy podejrzeniu RZS i niektórych innych chorób autoimmunologicznych.
- Kwas moczowy – badanie pomocne w diagnostyce hiperurykemii i dny moczanowej oraz w ocenie ryzyka kamicy moczanowej.
Kiedy warto wykonać pakiet badań reumatologicznych?
Ból stawów, poranna sztywność czy nawracający obrzęk nie zawsze oznaczają chorobę reumatologiczną, ale są sygnałem, którego nie warto ignorować. Konsultacja z lekarzem i ewentualna diagnostyka laboratoryjna są szczególnie wskazane, gdy występują:
- nawracające lub utrzymujące się bóle stawów;
- obrzęk, zaczerwienienie albo uczucie ciepła w okolicy stawu;
- poranna sztywność stawów, zwłaszcza jeśli ustępuje po rozruszaniu;
- symetryczne dolegliwości małych stawów dłoni lub stóp;
- ograniczenie ruchomości stawów;
- przewlekłe zmęczenie, osłabienie, stany podgorączkowe lub niezamierzony spadek masy ciała;
- nagłe epizody bardzo silnego bólu, obrzęku i zaczerwienienia pojedynczego stawu, które mogą sugerować napad dny moczanowej.
Profil reumatologiczny może być pomocny m.in. przy podejrzeniu reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS), aktywnego stanu zapalnego, powikłań po zakażeniu paciorkowcem grupy A, hiperurykemii lub dny moczanowej.
U osób już leczonych wyniki niektórych badań zawartych w profilu mogą wspierać ocenę przebiegu choroby i skuteczności terapii.
Jak przebiega badanie?
Badanie polega na jednorazowym pobraniu próbki krwi żylnej, najczęściej z żyły w zgięciu łokciowym. Po pobraniu próbka trafia do laboratorium diagnostycznego, gdzie wykonywane są oznaczenia.
Normy
Nie istnieje jedna, wspólna norma. Zakresy referencyjne dla analizowanych parametrów mogą zależeć m.in. od metody analitycznej, wieku, płci oraz laboratorium wykonującego oznaczenie. Przy interpretacji wyniku kieruj się zakresami referencyjnymi podanymi bezpośrednio na wyniku badania.
Skonsultuj wynik z lekarzem, szczególnie jeśli którykolwiek parametr jest poza zakresem referencyjnym lub objawy utrzymują się mimo prawidłowych wyników. Lekarz oceni je razem z objawami, wywiadem medycznym i wynikami innych badań, jeśli są potrzebne.
Z czego wynika niski poziom?
W przypadku większości badań w profilu reumatologicznym niski wynik zwykle nie ma znaczenia chorobowego. Często jest wynikiem prawidłowym lub pożądanym.
Prawidłowe stężenie CRP najczęściej wskazuje na brak istotnego, aktywnego stanu zapalnego w organizmie – nie wyklucza jednak choroby reumatoidalnej ani zapalnej.
Prawidłowe miano czynnika reumatoidalnego we krwi jest wynikiem prawidłowym, chociaż nie wyklucza całkowicie reumatoidalnego zapalenia stawów. O znaczeniu wyniku decydują przede wszystkim objawy, wyniki innych oznaczeń i wywiad lekarski.
Warto jednak pamiętać, że prawidłowe wyniki RF lub przeciwciał anty-CCP nie wykluczają wszystkich chorób reumatologicznych. Jeśli dolegliwości, takie jak ból, obrzęk lub sztywność stawów, utrzymują się mimo prawidłowych wyników, skonsultuj je z lekarzem.
Obniżone stężenie kwasu moczowego we krwi występuje rzadko. Może mieć związek m.in. ze zmniejszoną produkcją kwasu moczowego, jego zwiększonym wydalaniem przez nerki albo sposobem żywienia. Jeśli pojawiają się objawy, zwykle wynikają one z przyczyny podstawowej, a nie z samego niskiego stężenia kwasu moczowego.
Warto pamiętać, że jeśli obrzęk stawów utrzymuje się pomimo prawidłowych wyników badań, nie należy odkładać wizyty u lekarza na później!
Przyczyny wysokiego poziomu
Podwyższone wyniki poszczególnych badań w profilu reumatologicznym mogą mieć różne znaczenie. Ich interpretacja zależy od tego, który parametr jest poza zakresem referencyjnym, jakie objawy występują oraz jakie są wyniki pozostałych badań.
- Czynnik reumatoidalny RF – podwyższony RF może wspierać podejrzenie reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS), szczególnie gdy występują obrzęk stawów, długotrwała sztywność poranna oraz dodatnie przeciwciała anty-CCP. Może być podwyższony także m.in. w zespole Sjögrena, toczniu rumieniowatym układowym, twardzinie układowej, mieszanej chorobie tkanki łącznej oraz w przebiegu przewlekłych infekcji.
- Przeciwciała anty-CCP – dodatni wynik najczęściej wiąże się z RZS i mogą być wykrywane już we wczesnej fazie choroby, a niekiedy jeszcze przed wystąpieniem pełnych objawów choroby. Rzadziej przeciwciała anty-CCP mogą występować także w innych zapalnych chorobach stawów lub chorobach autoimmunologicznych, m.in. w łuszczycowym zapaleniu stawów, toczniu rumieniowatym układowym, zespole Sjögrena i twardzinie układowej.
- CRP – wysokie stężenie białka C-reaktywnego może wskazywać na obecność stanu zapalnego, ale nie określa jego przyczyny ani umiejscowienia. Podwyższone CRP może występować m.in. w przebiegu infekcji bakteryjnych, wirusowych, grzybiczych lub pasożytniczych, zaostrzenia przewlekłej choroby zapalnej, np. RZS, a także po urazach i zabiegach.
- ASO – podwyższone miano ASO może świadczyć o niedawnym kontakcie z paciorkowcem grupy A. Zwykle rośnie po zakażeniu gardła lub migdałków, rzadziej po paciorkowcowych zakażeniach skóry. Wynik może pozostawać podwyższony jeszcze przez pewien czas po ustąpieniu infekcji, dlatego wynik należy interpretować w kontekście objawów oraz czasu, jaki upłynął od zakażenia.
- Kwas moczowy – hiperurykemia może wynikać ze zwiększonej produkcji kwasu moczowego, zmniejszonego wydalania go przez nerki albo obu tych mechanizmów jednocześnie. Hiperurykemia zwiększa ryzyko odkładania kryształów moczanu sodu w stawach i rozwoju dny moczanowej.
- Morfologia krwi – chociaż nie jest markerem chorób reumatologicznych, może dostarczyć dodatkowych informacji np. o zwiększonej liczbie leukocytów, która może towarzyszyć infekcji albo zapaleniu lub o podwyższonej liczbie płytek krwi, co może wystąpić w przebiegu stanu zapalnego.
Jeśli którykolwiek parametr jest podwyższony, skonsultuj wynik z lekarzem.
Objawy wysokiego poziomu
Podwyższone przeciwciała anty-CCP i/lub czynnik reumatoidalny RF mogą współwystępować z objawami zapalnej choroby stawów, zwłaszcza reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS). Mogą to być m.in.:
- ból, obrzęk, tkliwość lub zwiększone ucieplenie stawów,
- poranna sztywność stawów, zwykle trwająca ponad 30–60 minut,
- symetryczne dolegliwości małych stawów dłoni, nadgarstków lub stóp,
- ograniczenie ruchomości stawów,
- osłabienie siły chwytu,
- przewlekłe zmęczenie, stany podgorączkowe, spadek apetytu lub niezamierzony spadek masy ciała.
Podwyższone CRP może towarzyszyć infekcjom, chorobom autoimmunologicznym, urazom oraz innym stanom zapalnym. Możliwe objawy zależą od przyczyny, ale mogą obejmować:
- gorączkę lub stan podgorączkowy,
- osłabienie i zmęczenie,
- bóle mięśni lub stawów,
- miejscowy ból, obrzęk, zaczerwienienie lub zwiększone ucieplenie tkanek.
Interpretacja ASO powinna uwzględniać czas, jaki upłynął od infekcji, objawy oraz wyniki innych badań. Jeśli po zakażeniu paciorkowcowym wystąpią powikłania, mogą pojawić się m.in.:
- bóle i obrzęki stawów,
- gorączka,
- osłabienie,
- objawy ze strony serca, np. kołatanie serca, duszność lub ból w klatce piersiowej.
Wysokie stężenie kwasu moczowego często nie powoduje żadnych dolegliwości. Jeśli jednak dojdzie do napadu dny moczanowej, typowe objawy mogą obejmować:
- nagły, bardzo silny ból jednego stawu,
- obrzęk i zaczerwienienie stawu,
- wyraźne ucieplenie skóry nad stawem,
- ograniczenie ruchu.
W przypadku morfologii krwi objawy zależą od przyczyny nieprawidłowości. W chorobach zapalnych stawów w morfologii mogą pojawić się zmiany związane z przewlekłym stanem zapalnym. Takim nieprawidłowościom mogą towarzyszyć objawy, takie jak:
- ból i obrzęk stawów,
- poranna sztywność,
- zmęczenie,
- stany podgorączkowe,
- ograniczenie sprawności.
Nie są to jednak objawy swoiste wyłącznie dla chorób reumatologicznych, dlatego wynik morfologii powinien być interpretowany razem z objawami, wywiadem i wynikami innych badań.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Jakie są najczęstsze choroby reumatyczne?
Do najczęściej diagnozowanych chorób reumatycznych należą:
- Choroba zwyrodnieniowa stawów – ból zwykle nasila się przy ruchu i obciążeniu, a sztywność po odpoczynku trwa krótko.
- Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) – przewlekła układowa choroba tkanki łącznej, która często powoduje ból, obrzęk i poranną sztywność stawów.
- Dna moczanowa – może powodować nagłe napady silnego bólu, obrzęku i zaczerwienienia stawu, często palucha.
- Łuszczycowe zapalenie stawów – zapalna choroba stawów, która może występować u osób z łuszczycą.
- Osteoporoza – choroba kości zwiększająca ryzyko złamań, często długo bezobjawowa.
- Toczeń rumieniowaty układowy – choroba autoimmunologiczna, która może zajmować stawy, skórę, nerki, układ nerwowy i inne narządy.
Czy podwyższony RF oznacza reumatoidalne zapalenie stawów?
Nie zawsze. Czynnik reumatoidalny RF jest autoprzeciwciałem oznaczanym pomocniczo w diagnostyce reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS), ale sam podwyższony wynik nie wystarcza do rozpoznania choroby. Podwyższony RF może występować także:
- u osób zdrowych, zwłaszcza w starszym wieku;
- w innych chorobach autoimmunologicznych;
- w przebiegu niektórych przewlekłych zakażeń i stanów zapalnych;
- w innych chorobach reumatologicznych.
Dlatego wynik RF lekarz interpretuje razem z objawami, badaniem fizykalnym oraz wynikami innych badań, np. anty-CCP, CRP lub morfologii krwi.
Czy hiperurykemia zawsze oznacza dnę moczanową?
Nie. Wysoki kwas moczowy zwiększa ryzyko dny moczanowej, ale sam wynik nie przesądza o rozpoznaniu. Lekarz ocenia go razem z objawami i, jeśli potrzeba, z wynikami dodatkowych badań, np. oznaczeń oceniających pracę nerek i markerów stanu zapalnego.
Czy prawidłowe anty-CCP wyklucza chorobę?
Nie. Przeciwciała anty-CCP są ważnym markerem w diagnostyce RZS, ale nie występują u wszystkich osób z tą chorobą. U części pacjentów może występować tzw. seronegatywna postać RZS, w której zarówno anty-CCP, jak i czynnik reumatoidalny RF pozostają w zakresie referencyjnym.
Bibliografia:
- Ligocki, Pacjent z dolegliwościami bólowymi z seronegatywnym reumatoidalnym zapaleniem stawów z niską aktywnością choroby i uogólnioną chorobą zwyrodnieniową stawów — czy jest alternatywna droga leczenia?, „Forum Reumatologiczne” 2020, t. 6, nr 1, s. 51–58.
- Marcol-Majewska, G. Majewski, P. Kotyla, Reumatoidalne zapalenie stawów — propozycje postępowania diagnostycznego, „Forum Reumatologiczne” 2017, t. 3, nr 2, s. 88–92.
