Pakiet badań - diagnostyka prostaty

Material: Mocz + Krew Symbol: PB-PROS

Pakiet badań - diagnostyka prostaty

Material: Mocz + Krew Symbol: PB-PROS

Pakiet badań diagnostycznych prostaty skierowany jest do wszystkich mężczyzn, którzy chcą świadomie zadbać o swoje zdrowie.

Od 20 lat badamy Twoją krew.

4.7 / 5

200 000+ zadowolonych Pacjentów

Badanie w pigułce

Krótki opis badania

Celem zestawu badań diagnostycznych raka prostaty jest wczesne wykrycie choroby i ogólna ocena zdrowia męskiego układu moczowego i układu rozrodczego. Badania zawarte w tym pakiecie zalecane są osobom w każdym wieku, szczególnie wśród mężczyzn po 40-tym roku życia.

Pakiet „Diagnostyka prostaty” został przygotowany tak, by w jednym zestawie zebrać najważniejsze badania – od oznaczeń markerów nowotworowych przez ocenę parametrów moczu, aż po wskaźniki stanu zapalnego i funkcji nerek. Taki zestaw badań pozwala na wychwycenie nieprawidłowości na wczesnym etapie i daje nam obraz zdrowia układu moczowo-płciowego.

Według danych na stronie onkologia.gov w 2022 roku rak gruczołu krokowego był najczęściej diagnozowanym nowotworem wśród mężczyzn w Polsce, gdzie odnotowano około 21 tysięcy zachorowań. Podkreśla to potrzebę kontrolnych badań.

Jak odebrać wynik badań profilaktycznych prostaty?

1. Na koncie my.synevo. Wszystkie wyniki w jednym miejscu i powiadomienie.
2. Online przy użyciu jednorazowego kodu (ważny 60 dni).
3. W Punkcie Pobrań, w którym robiłeś/aś badanie. Przyjdź z kodem i dokumentem tożsamości.

Jak się przygotować do badań, gdy zdecydujesz się na pakiet diagnostyki raka prostaty?

Przygotowanie do przeprowadzenia badań obejmuje następujące czynności.

Badania krwi/badanie moczu

w przypadku badania antygenu PSA wstrzymaj się od aktywności seksualnej na 48 godzin przed badaniem oraz unikaj długiej jazdy rowerem,
unikaj intensywnego wysiłku fizycznego,
odstaw alkohol i wyroby tytoniowe,
większość badań należy wykonać na czczo. Przyjdź do Punktu Pobrań rano, najlepiej między 7:00 a 10:00, (ostatni posiłek spożyj od 8 do 12 godzin przed pobraniem).
unikaj nagłych, niepotrzebnych zmian w diecie.

Pamiętaj: Odpowiednie przygotowanie do badań laboratoryjnych to najlepsza gwarancja wiarygodnych wyników. Po ich otrzymaniu zawsze należy skonsultować się z lekarzem.

Badania, które wchodzą w skład pakietu

Na czym polegają badania diagnostyki prostaty?

Każde z badań wchodzących w skład pakietu diagnostyka raka prostaty pozwala na wskazanie zmian w zakresie parametrów istotnych z perspektywy funkcjonowania układu moczowego i rozrodczego:

PSA całkowity – marker diagnostyczny kluczowy w procesie oceny stanu zdrowia gruczołu krokowego.
PSA wolny i wyliczona odsetkowa zawartość w stosunku do całkowitego stężenia – f/tPSA – jest pomocne w wykrywaniu raka na wczesnych stadiach zaawansowania choroby z wartościami PSA między 4 a 10 ng/ml, nie znajduje natomast zastosowania w kontroli chorych po leczeniu, ocenie ich rokowania czy monitorowania leczenia.
Badanie ogólne moczu – podstawowe badanie przesiewowe zlecane w diagnostyce chorób nerek, układu moczowego i gruczołu krokowego.
Badanie osadu moczu – badanie mikroskopowe, które ocenia składniki upostaciowione w moczu, takie jak np. erytrocyty, leukocyty, nabłonki, wałeczki, kryształy, bakterie.
CRP – badanie stężenia białka C-reaktywnego jest istotne w procesie rozpoznania stanów zapalnych.
Wskaźnik albumina/kreatynina w moczu (ACR) – badanie ważne z perspektywy monitorowania chorób nerek czy wykrywania powikłań związanych z chorobami gruczołu krokowego.
Albuminy w moczu (ilościowo) – pozwala na ocenę funkcji filtracyjnej nerek u pacjentów z problemami urologicznymi i nie tylko.
Kreatynina w moczu – badanie wykorzystywane w ocenie pracy nerek i wykrywaniu powikłań nefrologicznych (konsekwencji chorób nerek).

Relacja między chorobami gruczołu krokowego a innymi.

Częstotliwość zachorowania na raka prostaty zwiększa się wraz z wiekiem. U takiego pacjenta w starszym wieku jest większe prawdopodobieństwo wielochorobowości w tym zaburzeń w:

układzie sercowo-naczyniowym – szacuje się, że nawet 2/3 pacjentów z rakiem prostaty może mieć choroby współistniejące związane z funkcjonowaniem układu sercowo-naczyniowego.
nasileniu stanów zapalnych –przewlekłe zapalenie prostaty i łagodne przerosty gruczołu krokowego mogą prowadzić do stanu zapalnego o niewielkim stopniu nasilania, który może mieć wpływ na funkcjonowanie całego organizmu.
ponadto ma swój udział w zdrowiu psychicznym – zaburzenia funkcjonowanie układu rozrodczego często korelują z lękiem i zaburzeniami snu.
w także w zdrowiu rozrodcznym – przerost gruczołu krokowego może prowadzić do problemów z erekcją, co przekłada się znacząco na życie seksualne pacjenta.

Kiedy należy wykonać pakiet profilaktyki raka prostaty?

Profilaktyka chorób prostaty jest zalecana mężczyznom w każdym wieku, jednak szczególną uwagę powinni skierować na to zagadnienie panowie powyżej 40-tego roku życia – najważniejszym czynnikiem wpływającym na prawdopodobieństwo zachorowania jest wiek.

Zaleceniem do częstych badań są także genetyczne predyspozycje. Szacuje się, że nawet 5-10% przypadków raka prostaty ma charakter dziedziczny. Historia nowotworu gruczołu krokowego w rodzinie nie tylko zwiększa ryzyko zachorowania, ale może się również przyczynić do tego, że zmiany chorobowe wystąpią wcześniej (nawet o 6-7 lat wcześniej, niż u pacjentów nieobciążonych).

Jak przebiegają badania?

Aby wyniki badań były wiarygodne, konieczne jest prawidłowe pobranie próbówek i odpowiednie przygotowanie pacjenta.

Przebieg badania krwi jest następujący:

Pracownik opieki medycznej w Punkcie Pobrań pobiera krew z żyły łokciowej.
Próbka wysyłana jest do laboratorium diagnostycznego.

Jeśli chodzi o badania moczu:

Po uprzedniej higienie intymnej należy pobrać pierwszą poranną próbkę moczu ze środkowego strumienia do czystego, jednorazowego pojemnika zakupionego np. w aptece.
Mocz należy dostarczyć do Punktu Pobrań możliwie jak najszybciej po pobraniu próbki (jeśli nie ma takiej możliwości, pojemnik z moczem można trzymać w lodówce do kilku godzin).

Wartości referencyjne (normy)

Wartości referencyjne dla poszczególnych wskaźników uwzględnionych w pakiecie diagnostyka raka prostaty są uzależnione od wieku, płci czy metody oznaczenia. Dla poszczególnych badań przyjmuje się następujące zakresy referencyjne (poniżej wartości referencyjne dla wybranych badań z pakietu).

Białko C- reaktywne (CRP)

Jest to białko zaliczane do białek silnie reagujących ostrej fazy. Wzrost stężenie CRP może wystąpić już po około 2 godzinach od wystąpienia urazu lub infekcji od poziomu około 0,8-8 mg/dl do nawet 100 krotnej wielkości tego stężenia po 48 godzinach.

Stężenie CRP powyżej 10 mg/l powinny być uważane za patognomoniczne dla stanu zapalnego, natomiast stężenia powyżej 100 mg/l są w 80-85% związane z infekcją bakteryjną. Stężenie CRP od 10 do 100 mg/l jest typowe dla lokalnych procesów zapalnych, a od 100 do 1000 mg/l sugeruje rozległy stan zapalny.

Wskaźnik albumina/kreatynina w moczu wg wytycznych PTD 2020 r.

Dorośli: ACR < 30 mg/g kreatyniny

Badanie elementów upostaciowionych w moczu wirowanym:

Erytrocyty: < 7 × 10⁶/L (w tym: dysmorficzne: < 10%, akantocyty: <5%)
Leukocyty: < 10 × 10⁶/L
Komórki nabłonka: z kanalików nerkowych – nieobecne, przejściowego – pojedyncze, płaskiego – pojedyncze
Komórki atypowe: nieobecne
Wałeczki: szkliste i szklisto-ziarniste: pojedyncze, inne: nieobecne
Bakterie: nieobecne
Drożdże i inne mikroorganizmy: nieobecne
Krople tłuszczu i owalne ciała tłuszczowe: nieobecne
Pasma śluzu: pojedyncze

Pamiętaj: Wartości referencyjne stanowią jedynie punkt wyjścia do dalszej interpretacji i wyniki zawsze należy skonsultować z lekarzem.

Przykładowe przyczyny obniżonego poziomu parametrów uwzględnionych w pakiecie diagnostyka raka prostaty

Obniżone wartości poszczególnych parametrów uwzględnione w pakiecie diagnostyka raka prostaty mogą mieć różne przyczyny. Ocena pojedynczego parametru może być niewystarczajaca do tego by postawić odpowiednią diagnozę. Poznaj przykładowe przyczyny schorzeń w którym możemy zaobserować obniżone stężenie:

PSA całkowitego – zaburzenia hormonalne, niedobór testosteronu,
Odsetkowa zawartość wolnego PSA – wykazuje wyraźną zależność od stanu klinicznego badanych, jest istotnie niższa u chorych na raka gruczołu krokowego
CRP – niskie stężenie białka ostrej fazy CRP zazwyczaj nie jest powodem do niepokoju
Wskaźnik albumina/kreatynina w moczu – niska wartość wskażnika ACR zazwyczaj nie jest powodem do niepokoju.

Objawy niskiego poziomu

Niski poziom niektórych parametrów uwzględnionych w pakiecie diagnostyka raka prostaty może wiązać się z różnymi dolegliwościami, Warto zwrócić uwagę:

w przypadku PSA całkowitego na: niskie libido, utrata masy mięśniowej, utratę owłosienia na ciele, płytki sen i częste wybudzenia.
Odsetkowa zawartość wolnego PSA: – krwiomocz lub krew w spermie, bóle podbrzusza i krocza, częste oddawanie moczu w nocy, uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza, zaparcia, zaburzenia erekcji.

Przyczyny wysokiego poziomu parametrów uwzględnionych w pakiecie diagnostyka raka prostaty

Podwyższony poziom poszczególnych parametrów może wskazywać na:

PSA całkowity – łagodny rozrost gruczołu krokowego, stan zapalny prostaty nowotwór prostaty, niedawne urazy lub zabiegi w obrębie prostaty, niektóre leki.
CRP – wzrost białka C- reaktywnego może mieć różne podłoże: widoczny jest wysoki wzrost stężenia tego białka w przypadku infekcji bakteryjnej. Jakkolwiek inne stany chorobowe w tym np: nowotwory, zaburzenia metaboliczne czy ostra trzustka również mogą powodować wzrost stężenia CRP.
Wskaźnik albumina/kreatynina w moczu (ACR) – choroby nerek, cukrzyca, nadciśnienie, stany zapalne.
Badanie ogólne moczu wraz z oceną osadu- nieprawidłowości w tym badaniu mogą mieć różne podłoże i mogą wskazywać (zależnie od wykazanych nieprawidłowości) np na: zakażenie układu moczowego, zaburzenia funkcjonowania nerek i pęcherza, kamica nerkowa, uszkodzenie nerek lub cewek nerkowych.

Objawy wysokiego poziomu parametrów uwzględnionych w pakiecie diagnostyka raka prostaty

Podwyższone wartości parametrów uwzględnionych w pakiecie mogą manifestować się szeregiem symptomów:

wzrost PSA całkowitego może manifestować się parciem na pęcherz mimo trudności z oddaniem moczu, słaby strumień moczu, częstomocz nocny, dyskomfort w okolicach miednicy, zaburzenia erekcji.
wzrost stężenie białka CRP może wiązać się z np. gorączką, dreszczami, osłabieniem, bólami mięśni i stawów,

Wysoki wskaźnik albumina/kreatynina w moczu może powodować obrzęki (zwłaszcza kończyn dolnych i powiek), nadciśnienie czy osłabienie

Zadbaj o siebie jak ekspert

By zadbać o zdrowie stercza, zacznij od eliminacji najważniejszych czynników indywidualnego ryzyka.

Pierwszym krokiem powinna być rezygnacja z papierosów i alkoholu. Palenie tytoniu nie tylko zwiększa prawdopodobieństwo śmierci z powodu raka gruczołu krokowego, ale przyczynia się też do wzrostu ryzyka przerzutów. Metaanaliza przeprowadzona przez Zhao i wsp. [BMC Cancer 2016] z uwzględnionymi 27 badaniami wykazała istotną zależność dawka-odpowiedź między poziomem spożycia alkoholu a ryzykiem zachorowania na raka prostaty, zaczynając od spożycia małych ilości (>1,3, <24 g dziennie).

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Jakie są markery prostaty?

Do podstawowych badań stosowanych w diagnostyce raka gruczołu krokowego należy ocena stężenia swoistego antygenu sterczowego (PSA) – u większości chorych stężenie tego antygenu zwiększone. Trzeba jednak podkreślić, że stężenie PSA zwiększa się także w przebiegu wielu innych chorób gruczołu krokowego (np. łagodnym przeroście gruczołu krokowego).

Jakie są objawy przerostu prostaty?

Powiększenie prostaty zazwyczaj wiąże się z problemami przy rozpoczęciu oddawania moczu, przerywanym strumieniem oraz wrażeniem niepełnego opróżnienia pęcherza. Łagodny przerost gruczołu krokowego często objawia się także nasilonym parciem na pęcherz, zwłaszcza nocą, co wyraźnie obniża komfort funkcjonowania.

Jak szybko rozwija się nowotwór prostaty?

Rak prostaty zwykle rozwija się powoli. Od momentu pojawienia się pierwszych zmian nowotworowych w obrębie gruczołu krokowego do osiągnięcia przez guz wielkości około 1 ml mija średnio blisko dekada. Szacuje się, że podwojenie objętości guza następuje przeciętnie co 4 lata.

Gdzie daje przerzuty rak gruczołu krokowego?

Gruczolakorak stercza, jak każdy nowotwór złośliwy, może tworzyć przerzuty do okolicznych węzłów chłonnych (najczęściej zajmuje charakterystyczne grupy węzłów chłonnych w miednicy) oraz do odległych narządów (cechą charakterystyczną tego nowotworu jest tworzenie przerzutów do kości; rzadziej przerzuty do płuc, mózgu i wątroby).

Bibliografia:

Zalecania Polskiego Towarzystwa Laboratoryjnej dotyczące badania upostaciowionych elementów moczu w medycznym laboratorium diagnostycznym 2019.

Bogdan Solnica, Aldona Dembinńska-Kieć, Jerzy W. Naskalski. Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej, wydanie 5.

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5109713/#:~:text=The level of increased risk observed for low volume drinkers was relatively modest in the pooled analysis

Pakiet badań - diagnostyka prostaty

Krótki opis badania

Jak odebrać wynik badań profilaktycznych prostaty?