Od 20 lat badamy Twoją krew.
4.7 / 5
Rekomenduje się oznaczenie antygenu PSA (Prostate Specific Antigen) jako pierwszego test diagnostycznego w kierunku raka prostaty. Badanie polega na oznaczeniu stężenia swoistego antygenu wytwarzanego przez gruczoł krokowy, który jest kluczowym markerem w diagnostyce nowotworu gruczołu krokowego.
Standardowy czas oczekiwania na wynik badania wynosi 1 dzień. Podany czas oczekiwania jest liczony od następnego dnia roboczego po pobraniu.
1. Na koncie my.synevo. Wszystkie wyniki w jednym miejscu i powiadomienie.
2. Online przy użyciu jednorazowego kodu (ważny 60 dni).
3. W Punkcie Pobrań, w którym robiłeś/aś badanie. Przyjdź z kodem i dokumentem tożsamości.
Prawidłowe przygotowanie do badania to kluczowy element dążenia do uzyskania wiarygodnych wyników. O czym należy pamiętać?
48 godzin przed badaniem:
24 godziny przed badaniem:
W samym dniu badania wypij niewielką ilość wody niegazowanej. Po przyjściu do laboratorium poczekaj 15 minut przed pobraniem krwi.
Pamiętaj: Badanie per rectum oraz biopsja prostaty mogą podwyższyć wynik antygenu sterczowego PSA – wykonaj badanie laboratoryjne albo przed wspomnianymi zabiegami lub 2-3 tygodnie po nich.
Antygen PSA całkowity (swoisty antygen sterczowy) to glikoproteina kontrolowana przez androgeny, zwłaszcza dihudrotestosteron, dla którego osoczowym substratem jest testosteron.
Podwyższone stężenie antygenu stwierdza się u znacznego odsetka chorych na raka gruczołu krokowego, nawet we wczesnych stadiach zaawansowania. PSA nie jest jednak markerem swoistym tylko dla raka gruczołu krokowego, ale cechuje go swoistość narządowa w stosunku do tkanki gruczołu niezależnie od jej stanu klinicznego.
Co wpływa na stężenie PSA we krwi? Jest kilka czynników, które decydują o poziomie PSA w organizmie:
Jakie funkcje pełni PSA całkowity? Pod względem cech biochemicznych PSA jest proteazą serynową. Jest to antygen wydzielany z komórek nabłonkowych do światła kanalików i z wydzieliną gruczołu przechodzi do płynu nasiennego, w którym odgrywa istotną rolę w proteolitycznej degradacji wysokocząsteczkowcyh białek odpowiedzialnych za formowanie żelu.
Najogólniej: pełni funkcję ochronną w układzie moczowo-płciowym, a także odgrywa kluczową rolę w procesie zapłodnienia poprzez upłynnianie ejakulatu i ułatwianie ruchu plemników.
Należy zwrócić uwagę na dolegliwości opisane poniżej. Mogą sygnalizować potrzebę wykonania testu laboratoryjnego antygenu PSA. Zwróć uwagę na:
Należy jednak pamiętać, że zwiększone stężenie PSA nie zawsze oznacza nowotwór i może być np. związane z łagodnym przerostem gruczołu krokowego. Nie należy wyników badań laboratoryjnych intepretować na własną rękę. W każdym przypadku zaleca się kontakt z lekarzem rodzinnym czy urologiem w celu precyzyjnej diagnostyki.
Jak często wykonywać badanie PSA? Co do zasady badanie zaleca się mężczyznom po 50-tym roku życia. Warto, by wykonywać je rutynowo raz w roku. Te same wytyczne dotyczą również mężczyzn po 45-tym roku życia, jeśli mają oni historię raka prostaty w rodzinie (np. nowotwór występował u dziadka, brata czy ojca). Mężczyźni po 40-tym roku życia powinni badać się regularnie, jeśli są nosicielami mutacji BRCA2.
Badanie antygenu PSA polega na pobraniu próbki krwi z żyły łokciowej, podobnie jak przy zwykłej morfologii.
Co robi personel medyczny w trakcie badania w Punkcie Pobrań? Proces wygląda następująco:
Następnie pobrana próbka krwi wysyłana jest do laboratorium, gdzie poziom antygenu sterczowego PSA w surowicy zostaje poddany analizie wykonywanej przez diagnostów laboratoryjnych.
Wartości referencyjne dla antygenu PSA zależą od wieku i metody oznaczania. Stężenie PSA w osoczu zdrowych mężczyzn jest około milion razy niższe niż w płynie nasiennym i wykazuje tendencję wzrostową wraz z wiekiem i nie przekracza zazwyczaj 1,5 ng/ml u mężczyzn przed 40 rokiem życia i 4,0 ng/ml po 60 roku życia.
Wynik poniżej zakresu referencyjnego nie zawsze oznacza, że z prostatą jest wszystko w porządku. PSA całkowity (antygen swoisty dla stercza) to białko produkowane przez komórki gruczołu krokowego, a jego ilość we krwi zależy od wielu czynników – zarówno fizjologicznych, jak i zdrowotnych.
PSA całkowity – przyczyny niskiego stężenia to najczęściej:
Niski poziom nie wyklucza więc całkowicie zmian nowotworowych. Dlatego w diagnostyce raka prostaty lekarz zawsze ocenia wynik w szerszym kontekście – uwzględniając wiek pacjenta, wielkość gruczołu, objawy kliniczne i wynik badania per rectum czy USG. Każde nieprawidłowości skonsultuj z lekarzem.
Jeśli niski poziom antygenu jest powiązany z obniżonym poziomem testosteronu, warto zwrócić uwagę na następujące objawy:
Umiarkowanie niski PSA całkowity (0,1-1,5 ng/ml) u młodych, zdrowych mężczyzn jest zazwyczaj fizjologiczny i nie wymaga interwencji.
Za wynik PSA powyżej normy odpowiadają najczęściej:
Jeśli doświadczasz następujących dolegliwości, warto zastanowić się nad wykonaniem badania:
PSA całkowity (Prostate Specific Antigen), czyli swoisty antygen sterczowy, to glikoproteina wytwarzana przez komórki nabłonkowe gruczołu krokowego. W praktyce klinicznej służy do diagnozowania i monitorowania nowotworu gruczołu krokowego, a także do rozpoznawania łagodnego rozrostu prostaty.
Najczęściej za wartość referencyjną uznaje się stężenie całkowitego PSA nieprzekraczające 4 ng/ml krwi.
Należy jednak pamiętać, że poziom tego antygenu wzrasta wraz z wiekiem pacjenta, dlatego przy ocenie wyników konieczne jest uwzględnienie jego wieku oraz innych ewentualnych dolegliwości.
Rozrost gruczołu krokowego o charakterze łagodnym może powodować narastające trudności w oddawaniu moczu. Brak leczenia zwiększa ryzyko wystąpienia poważnych powikłań, takich jak nawracające zakażenia pęcherza, nietrzymanie lub zatrzymanie moczu, kamica dróg moczowych czy nawet niewydolność nerek.
Bibliografia
-25%
na wszystkie badania i pakiety
kod: KW25
Kod ważny do 19.04.2026
do -30%
na zamówienie z 5+ badaniami
4 badania - zniżka 20%
5+ badań - zniżka 30%
kod: KW5
Kod ważny do 09.04.2026
