Od 20 lat badamy Twoją krew.
Badanie triglicerydów to ważna część profilu lipidowego – pomaga ocenić, czy Twoje serce i naczynia krwionośne są zagrożone (np. miażdżycą, zawałem, udarem) oraz czy nie rozwijają się zaburzenia metaboliczne, takie jak zespół metaboliczny.
Standardowy czas oczekiwania na wynik badania wynosi 1 dzień. Podany czas oczekiwania jest liczony od następnego dnia roboczego po pobraniu.
Badanie triglicerydów najlepiej wykonać rano, na czczo – po 8–12 godzinach od ostatniego posiłku.
Dzień przed badaniem unikaj intensywnego wysiłku fizycznego, a w dniu pobrania przyjdź wypoczęty i bez treningu.
Triglicerydy (TG) to związki tłuszczowe należące do grupy lipidów, pełniące w organizmie człowieka kluczową funkcję energetyczną i magazynującą.
Triglicerydy powstają w wątrobie z kwasów tłuszczowych i węglowodanów, ale ich źródłem jest też pożywienie. Gdy spożycie kalorii (zwłaszcza z tłuszczów i węglowodanów) przekracza bieżące potrzeby energetyczne, nadmiar jest przekształcany w TG i odkładany w tkance tłuszczowej.
Triglicerydy odpowiadają za:
Na podstawie Wytycznych PTL/KLRWP/PTK/PTDL/PTD/PTNT diagnostyki i leczenia zaburzeń lipidowych w Polsce 2021 regularne badanie triglicerydów (jako nieodłącznego elementu profilu lipidowego) jest wskazane u osób:
Badania przesiewowe w kierunku zaburzeń lipidowych (dyslipidemii), w tym oznaczenie triglicerydów w ramach profilu lipidowego, są szczególnie ważne, gdy:
Badanie polega na pobraniu krwi żylnej ze zgięcia łokciowego pacjenta.
Zakres „norm” może się nieznacznie różnić między laboratoriami, dlatego zawsze porównuj swój wynik z wartościami podanymi na wydruku.
Ostatecznej interpretacji wyniku powinien dokonać lekarz, biorąc pod uwagę Twój wiek, inne choroby, styl życia i całkowite ryzyko chorób serca i naczyń.
Najczęstszą i najłagodniejszą przyczyną niskiego TG jest po prostu zbyt mała podaż tłuszczów i węglowodanów w diecie. Szczególnie dotyczy to osób na diecie niskotłuszczowej lub niskokalorycznej, zwłaszcza gdy jednocześnie prowadzą intensywny trening fizyczny.
Czasem przyczyną są zaburzenia wchłaniania i choroby przewodu pokarmowego:
Bardzo niskie TG obserwuje się u pacjentów niedożywionych i wyniszczonych przewlekłymi chorobami.
Do obniżenia stężenia triglicerydów prowadzą także:
Izolowane niskie TG u osoby zdrowej, dobrze odżywionej i aktywnej fizycznie rzadko wymaga interwencji.
Sam niski wynik TG zazwyczaj nie powoduje bezpośrednich, charakterystycznych objawów – hipotriglicerydemia jest zwykle bezobjawowa i wykrywana przypadkowo w rutynowych badaniach. Objawy, które się pojawiają, należą do choroby podstawowej będącej przyczyną niskich TG.
Jeśli za obniżonym poziom triglicerydów stoi niedożywienie, pojawia się:
Gdy przyczyną jest zespół złego wchłaniania:
Przy nadczynności tarczycy pojawiają się:
W przebiegu chorób wątroby występują:
Warto zgłosić się do lekarza, gdy niskiemu TG towarzyszą jakiekolwiek z wymienionych wyżej objawów.
Podwyższony poziom triglicerydów może wynikać zarówno z wrodzonych (genetycznych) zaburzeń, jak i z trybu życia, chorób przewlekłych czy stosowanych leków.
Przyczyny genetyczne (pierwotne) występują rzadko, ale mogą powodować bardzo wysokie wartości triglicerydów:
U większości osób wysoki poziom triglicerydów jest związany z codziennymi nawykami:
Wysokie triglicerydy mogą towarzyszyć schorzeniom takim jak:
Niektóre leki (np. część leków hormonalnych, sterydy, niektóre leki kardiologiczne) również mogą podnosić poziom triglicerydów.
Przez długi czas podwyższone triglicerydy zwykle nie dają wyraźnych sygnałów, a mimo to zwiększają ryzyko miażdżycy, zawału serca i udaru.
Przy zaawansowanym nadmiarze mogą pojawić się niespecyficzne dolegliwości:
Przy bardzo wysokich wartościach rośnie ryzyko ostrych, groźnych dla życia powikłań:
Warto też zwrócić uwagę na objawy wskazujące na rozwój miażdżycy i chorób sercowo‑naczyniowych:
W skrajnych przypadkach zaburzenia lipidowe prowadzą do zawału serca lub udaru mózgu.
Profil lipidowy to zestaw badań krwi, który pomaga ocenić ryzyko zawału serca, udaru i innych chorób sercowo‑naczyniowych. Rutynowo oznacza się:
W ciąży poziom triglicerydów naturalnie rośnie, szczególnie w II i III trymestrze – nawet o około 2,5 raza w stosunku do wartości sprzed ciąży (istnieją oddzielne wartości referencyjne dla każdego trymestru). Wyniki znacznie przekraczające zakresy norm dla każdego trymestru (np. dwukrotnie) mogą nieść za sobą zwiększone ryzyko ostrego zapalenia trzustki, a także innych powikłań ciąży. Dlatego warto kontrolować triglicerydy zwłaszcza pod koniec ciąży, szczególnie, gdy występują czynniki ryzyka (np. otyłość, cukrzyca ciężarnych, wysoki cholesterol).
Zmniejszenie indywidualnego ryzyka sercowo‑naczyniowego polega przede wszystkim na jednoczesnej kontroli ciśnienia tętniczego, poziomu cholesterolu i na rzuceniu palenia, bo to trzy najważniejsze, modyfikowalne czynniki ryzyka zawału i udaru.
Regularne badania, odpowiednio dobrane leczenie, zdrowa dieta, codzienna aktywność fizyczna, dbanie o prawidłową masę ciała, dobry sen i ograniczanie stresu działają razem – im lepiej opanujesz każdy z tych obszarów, tym bardziej realnie obniżasz swoje ryzyko sercowo‑naczyniowe, zarówno jeśli chcesz zapobiec pierwszemu incydentowi, jak i gdy po zawale czy udarze chronisz się przed nawrotem.