Test obciążenia glukozą jest jednym z podstawowych badań wykorzystywanych w diagnostyce stanu przedcukrzycowego i cukrzycy. Badanie pozwala ocenić, jak organizm radzi sobie z glukozą oraz ile insuliny produkuje po spożyciu określonej dawki węglowodanów. Test pomaga ocenić:
- prawidłową tolerancję glukozy,
- stan przedcukrzycowy,
- cukrzycę, jeśli stężenie glukozy spełnia kryteria diagnostyczne.
Dodatkowe oznaczenie insuliny pozwala sprawdzić, jak jej stężenie zmienia się w czasie po wypiciu glukozy. Taki wynik może dostarczyć lekarzowi dodatkowych informacji o odpowiedzi organizmu na obciążenie glukozą, jednak nie pozwala na samodzielne rozpoznanie insulinooporności ze względu na brak powszechnie zaakceptowanych norm dla 60. i 120. minuty insuliny.
W ramach testu oznacza się stężenie glukozy i insuliny w trzech punktach czasowych:
- na czczo – przed wypiciem roztworu glukozy,
- po 60 minutach od wypicia glukozy,
- po 120 minutach od wypicia glukozy.
Kiedy warto wykonać badania Glukoza 75 g i insulina (0, 60, 120 min)?
Pakiet może zostać zlecony osobom, u których lekarz podejrzewa zaburzenia gospodarki węglowodanowej, na przykład na podstawie wcześniejszych wyników badań lub obecności czynników ryzyka cukrzycy typu 2. Pacjentom mogą towarzyszyć takie objawy jak: przewlekłe zmęczenie, senność po posiłkach, nagłe spadki energii, silną ochotę na słodycze lub trudności z redukcją masy ciała, mimo stosowania diety i aktywności fizycznej. Nie są one jednak charakterystyczne wyłącznie dla insulinooporności i cukrzycy.
Badanie może być pomocne również wtedy, gdy:
- stwierdzono podwyższone stężenie glukozy na czczo,
- wcześniejsze wyniki badań sugerowały zaburzenia tolerancji glukozy,
- występują objawy mogące wskazywać na hipoglikemię reaktywną (np. drżenie rąk, osłabienie lub uczucie głodu kilka godzin po posiłku), chociaż podstawą diagnostyki w tym przypadku jest wykazanie hipoglikemii w trakcie występowania objawów,
- występuje nadmierne gromadzenie tkanki tłuszczowej w okolicy brzucha,
- w rodzinie występowała cukrzyca typu 2.
Badanie może być także wykonywane u kobiet z zespołem policystycznych jajników (PCOS), który często współwystępuje z zaburzeniami metabolizmu glukozy.
W czasie ciąży lekarz może zlecić test obciążenia glukozą w celu diagnostyki cukrzycy ciążowej. Jest to standardowe badanie pozwalające ocenić, jak organizm przyszłej mamy radzi sobie z regulacją poziomu glukozy we krwi. Warto pamiętać, że krzywa insulinowa w tym przypadku nie jest standardowym elementem diagnostyki.
Warto pamiętać, że insulinooporność i zaburzenia tolerancji glukozy mogą przez długi czas nie powodować wyraźnych objawów. Dlatego badanie OGTT bywa pomocne również u osób obciążonych czynnikami ryzyka, nawet jeśli na co dzień czują się dobrze.