Szczep się przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu B (WZW B) i prowadź aktywny tryb życia.
Od 20 lat badamy Twoją krew.
Badanie AFP polega na oznaczeniu stężenia alfa-fetoproteiny we krwi. AFP to białko (glikoproteina), które jest naturalnie uwalniane do krążenia płodu. Z tego względu jest wykorzystywane w diagnostyce prenatalnej do wykrywania wad rozwojowych płodu. U dorosłych podwyższony poziom AFP może wskazywać na choroby wątroby lub nowotwory (głównie wątroby czy zarodkowe jąder/jajników), dlatego badanie to pomaga w ich wczesnym wykryciu i monitorowaniu leczenia.
Standardowy czas oczekiwania na wynik badania wynosi 1 dzień. Podany czas oczekiwania jest liczony od następnego dnia roboczego po pobraniu.
1. Na koncie my.synevo. Wszystkie wyniki w jednym miejscu i powiadomienie.
2. Online przy użyciu jednorazowego kodu (ważny 60 dni).
3. W Punkcie Pobrań, w którym robiłeś/aś badanie. Przyjdź z kodem i dokumentem tożsamości.
Badanie nie wymaga specjalnego przygotowania. Jeżeli zażywasz leki i/lub suplementy diety czy preparaty ziołowe mogące wpłynąć na wynik badania, skonsultuj się z lekarzem prowadzącym.
Alfa-fetoproteina, w skrócie AFP, to białko wytwarzane w znacznych ilościach między innymi przez wątrobę płodu. W okresie płodowym AFP pomaga utrzymać równowagę płynów (reguluje ciśnienie onkotyczne) i pełni funkcje transportowe. Po urodzeniu i w dorosłym życiu poziom AFP we krwi jest na niskim poziomie.
Badanie AFP jest ważne nie tylko w ciąży, gdzie pomaga wykrywać wady rozwojowe płodu, ale także w diagnostyce nowotworów – jest to marker nowotworowy. Znacznie podwyższony poziom AFP u dorosłych może świadczyć o obecności złośliwego nowotworu wątroby lub nowotworów zarodkowych, takich jak niektóre guzy jąder czy jajników.
W diagnostyce nowotworowej ważna jest także szybkość (kinetyka) wzrostu AFP. Gwałtowny wzrost stężenia tego antygenu może wskazywać na rozwój złośliwego procesu nowotworowego.
Podsumowując, AFP jest markerem biologicznym o dużym znaczeniu zarówno w medycynie prenatalnej, jak i onkologii, dlatego jego oznaczenie bywa kluczowe dla wczesnego wykrycia i monitorowania różnych stanów zdrowotnych.
AFP to białko, które w dorosłym organizmie zazwyczaj występuje w bardzo małych ilościach. Naturalnym momentem wzrostu jego stężenia w surowicy, powiązanym z jego rolą, jest okres ciąży.
Antygen AFP wytarzany jest najpierw w pęcherzyku żółtkowym, a później w wątrobie płodu. W tym okresie alfa-fetoproteina pełni ważne funkcje niezbędne do prawidłowego rozwoju dziecka:
To właśnie dlatego AFP jest tak ważnym markerem – jego podwyższony poziom u osób dorosłych, które nie są w ciąży, może być sygnałem choroby i wymaga dalszej diagnostyki.
Badanie AFP jest kluczowe w następujących sytuacjach.
WHO oraz Europejskie Towarzystwo Urologiczne rekomendują regularne oznaczanie AFP u osób z nowotworami zarodkowymi jąder – razem z badaniami gonadotropiny kosmówkowej (hCG) i dehydrogenazy mleczanowej (LDH). Pomaga to:
Wysokie poziomy tych markerów uznaje się za niekorzystny czynnik rokowniczy.
Badanie AFP wykonuje się także w czasie ciąży w ramach nieinwazyjnych testów prenatalnych, tak , aby sprawdzić, czy płód rozwija się prawidłowo.
Badanie polega na pobraniu niewielkiej próbki krwi z żyły, która następnie trafia do laboratorium, gdzie mierzone jest stężenie alfa-fetoproteiny (AFP) w surowicy krwi pacjenta. Cały proces pobrania jest szybki i bezpieczny, wykonywany przez doświadczony personel medyczny.
Normy stanowią ogólne zalecenia i mogą się różnić w zależności od metody badawczej stosowanej w laboratorium wykonującym badanie. Wartości referencyjne AFP zależą od płci pacjenta oraz od tego, czy kobieta jest w ciąży.
Sprawdź wartości referencyjne na swoim wyniku badania.
Normy dla kobiet w ciąży
Poziom AFP zmienia się wraz z trymestrem ciąży, osiągając maksymalne wartości między 32. a 36. tygodniem. Normy prenatalne są szerokie i zależą od wieku ciąży, dlatego interpretacja wyników powinna być oparta na tabelach referencyjnych dedykowanych dla danego tygodnia ciąży.
U kobiet ciężarnych utrzymujące się niskie oznaczenie stężenia AFP po 10. tygodniu ciąży może być wiarygodnym wskaźnikiem ryzyka wystąpienia zespołu Downa u płodu.
Warto jednak pamiętać, że niski poziom AFP nie wyklucza obecności chorób nowotworowych ani innych zaburzeń zdrowotnych. W niektórych przypadkach konieczne jest wykonanie dalszych badań diagnostycznych, aby wykluczyć poważniejsze przyczyny obniżonego stężenia tego białka.
Podwyższony poziom AFP może mieć różne przyczyny. Wzrost AFP do 400 ng/ml, obserwuje się u osób z poniższymi chorobami np.:
Jeśli u pacjenta stwierdzi się w wątrobie obecność guzka i równocześnie stężenie AFP przekracza 400 ng/ml, istnieje duże prawdopodobieństwo rozpoznania pierwotnego nowotworu wątroby.
Nieco podwyższone wartości AFP (do około 100 ng/ml, czasem do 500 ng/ml) mogą też pojawiać się u osób, u których nowotwór z innych narządów rozprzestrzenił się do wątroby.
Wzrost stężenia AFP u ciężarnych może mieć też inne, niezwiązane z chorobą, przyczyny, na przykład:
Dlatego interpretując wynik AFP, bardzo ważne jest, by lekarz uwzględnił wszystkie te możliwości i w razie potrzeby skierował na dodatkowe badania.
Podwyższony poziom AFP może wiązać się z różnymi dolegliwościami, choć nie zawsze one występują.
W przypadku nowotworu wątroby mogą pojawić się takie objawy jak:
Jeśli podwyższony poziom AFP jest spowodowany nowotworem zarodkowym (np. jąder czy jajników), objawy mogą być bardzo różne i zależą od lokalizacji guza. Mogą to być m.in.:
Warto jednak pamiętać, że podwyższony poziom AFP nie zawsze oznacza nowotwór. Często jego przyczyną są również inne choroby, np. te dotyczące wątroby, które nie mają charakteru nowotworowego.
Dlatego, gdy wynik AFP jest podwyższony, bardzo ważne jest wykonanie dalszych badań i konsultacja z lekarzem, który ustali przyczynę i zaproponuje odpowiednie leczenie.
Badanie AFP służy przede wszystkim do wykrywania i monitorowania niektórych nowotworów, głównie raka wątroby i nowotworów zarodkowych jąder lub jajników. Wykonuje się je także w diagnostyce prenatalnej, aby ocenić ryzyko niektórych wad wrodzonych u płodu.
Wynik AFP należy zawsze interpretować w kontekście Twojej sytuacji zdrowotnej. U zdrowych dorosłych stężenie powinno być niskie. Podwyższony wynik nie musi oznaczać nowotworu, ale wymaga dalszych badań i konsultacji lekarskiej. W ciąży normy są wyższe, bo AFP naturalnie rośnie wraz z rozwojem płodu.
Najczęściej oznaczanym markerem nowotworowym wątroby jest AFP, szczególnie w diagnostyce pierwotnego raka wątroby. Jako markery uzupełniające można zlecić AFP-L3, antygen karcynoembrionalny (CEA) oraz L-fukozydazę.
Nie. Podwyższony poziom AFP może mieć wiele przyczyn, w tym choroby wątroby (np. zapalenie, marskość) albo ciążę mnogą. Dlatego nie należy wyciągać wniosków samodzielnie – zawsze skonsultuj wynik z lekarzem.
Badanie warto wykonać, jeśli lekarz podejrzewa choroby wątroby wątroby (w tym również w przypadku raka pierwotnego wątroby), nowotwory zarodkowe jąder lub jajników, albo w ramach badań prenatalnych między 14. a 20. tygodniem ciąży.
Do badania AFP nie trzeba się specjalnie przygotowywać – nie musisz być na czczo. Warto jednak poinformować personel o przyjmowanych lekach i stanie zdrowia.