Od 20 lat badamy Twoją krew.
Zestaw atopowy (symbol ZA20) to panel diagnostyczny, który w jednym badaniu krwi jednocześnie sprawdza reakcję układu odpornościowego na 20 starannie dobranych alergenów, podzielonych na 10 wziewnych i 10 pokarmowych.
Zestaw atopowy jest szczególnie polecany osobom, które po raz pierwszy chcą sprawdzić, czy mają alergię i co ją wywołuje, a także tym, u których objawy mogą wskazywać zarówno na alergię wziewną, jak i pokarmową.
Standardowy czas oczekiwania na wynik badania wynosi 10 dni. Podany czas oczekiwania jest liczony od następnego dnia roboczego po pobraniu.
Zestaw atopowy nie wymaga specjalnego przygotowania. Należy pamiętać o kilku ważnych zasadach:
Zestaw atopowy to panel diagnostyczny oparty na metodzie immunoenzymatycznej, pozwalający jednocześnie oznaczyć stężenie swoistych przeciwciał IgE dla 20 alergenów z jednej próbki krwi. Jest to jeden z najpopularniejszych i najbardziej przystępnych cenowo paneli przesiewowych w diagnostyce alergologicznej, obejmujący najważniejsze alergeny odpowiedzialne za rozwój chorób atopowych, takich jak astma oskrzelowa, alergiczny nieżyt nosa i spojówek, atopowe zapalenie skóry oraz niektóre postaci pokrzywki.
Panel jest podzielony na dwie równe grupy: 10 alergenów wziewnych, czyli takich, które dostają się do organizmu przez drogi oddechowe, oraz 10 alergenów pokarmowych, które mogą wywoływać reakcje po spożyciu. Umożliwia diagnostykę alergii na:
Pełna lista alergenów objętych badaniem:
Immunoglobuliny klasy E (IgE) to przeciwciała produkowane przez układ odpornościowy jako element naturalnej obrony przed pasożytami. U osób zdrowych ich stężenie we krwi jest bardzo niskie. U osób z atopią, czyli genetycznie uwarunkowaną skłonnością do alergii, układ odpornościowy błędnie rozpoznaje nieszkodliwe substancje środowiskowe i pokarmowe jako zagrożenie, a następnie produkuje przeciwko nim swoiste IgE.
Wytworzone IgE przyczepiają się do powierzchni komórek tucznych w tkankach. Przy kolejnym kontakcie z tym samym alergenem dochodzi do błyskawicznej aktywacji tych komórek i uwolnienia histaminy oraz innych substancji zapalnych, co wywołuje objawy alergiczne. Zestaw atopowy wykrywa i mierzy stężenie swoistych IgE dla każdego z 20 alergenów osobno, co pozwala ustalić, które konkretnie substancje uczulają danego pacjenta i w jakim stopniu.
Personel Punktu Pobrań pobiera pacjentowi niewielką próbkę krwi żylnej ze zgięcia łokciowego. Materiał trafia do laboratorium, gdzie przy użyciu metody immunoenzymatycznej mierzone jest stężenie swoistych przeciwciał IgE dla każdego z 20 alergenów wchodzących w skład zestawu. Wynik dla każdego alergenu jest wyrażony ilościowo i przyporządkowany do odpowiedniej klasy uczulenia.
| Klasa | Stężenie IgE (kU/l) | Interpretacja |
| 0 | < 0,35 | Wynik ujemny, brak uczulenia |
| 1 | 0,35 – 0,69 | Uczulenie wątpliwe |
| 2 | 0,70 – 3,49 | Uczulenie niskie |
| 3 | 3,50 – 17,49 | Uczulenie umiarkowane |
| 4 | 17,50 – 49,99 | Uczulenie wysokie |
| 5 | 50,00 – 99,99 | Uczulenie bardzo wysokie |
| 6 | ≥ 100,00 | Uczulenie ekstremalnie wysokie |
Pamiętaj, że wartości referencyjne mogą się nieznacznie różnić między laboratoriami ze względu na zastosowane metody analityczne. Interpretację wyników zawsze pozostaw lekarzowi.
Niski lub ujemny poziom swoistych IgE dla poszczególnych alergenów najczęściej oznacza brak uczulenia na daną substancję. Ujemny wynik całego zestawu u osoby z objawami alergicznymi może wskazywać na to, że uczulenie dotyczy alergenu nieujętego w panelu, że objawy mają podłoże niealergiczne, np. nietolerancję pokarmową niezależną od IgE, lub że pacjent przyjmuje leki immunosupresyjne obniżające produkcję przeciwciał. W takich przypadkach lekarz może zalecić rozszerzoną diagnostykę o szerszy panel alergenów lub dodatkowe badania.
Niski lub ujemny wynik dla wszystkich 20 alergenów oznacza, że żaden z badanych alergenów najprawdopodobniej nie jest przyczyną dolegliwości pacjenta. Jeśli mimo ujemnego wyniku objawy sugerujące alergię utrzymują się, lekarz alergolog może zalecić testy skórne, oznaczenie całkowitego IgE lub rozszerzony panel alergenów, taki jak Zestaw litewski (36 alergenów) lub Panel atopowy Polycheck (30 alergenów), aby objąć diagnostyką szersze spektrum substancji.
Podwyższony poziom swoistych IgE dla jednego lub więcej alergenów wskazuje na uczulenie układu odpornościowego na te substancje. Do najczęstszych przyczyn dodatniego wyniku zestawu atopowego należą:
Podwyższony poziom swoistych IgE w zestawie atopowym zazwyczaj wiąże się z objawami alergicznymi, których charakter zależy od rodzaju alergenu i drogi jego kontaktu z organizmem. Najczęstsze objawy to:
Zestaw atopowy jest doskonałym badaniem przesiewowym, które pozwala szybko ocenić, czy pacjent ma alergię IgE-zależną i na jakie spośród 20 kluczowych alergenów jest uczulony. Sam wynik laboratoryjny nie jest jednak wystarczającą podstawą do postawienia pełnej diagnozy alergologicznej. Lekarz alergolog zawsze łączy wyniki badań z wywiadem klinicznym, obserwacją objawów i nierzadko z wynikami testów skórnych, dopiero taka kompleksowa ocena pozwala zaplanować odpowiednie leczenie lub odczulanie.
Tak. Zestaw atopowy jest bezpieczny dla pacjentów w każdym wieku, w tym dla małych dzieci. Jest to szczególnie ważne, ponieważ choroby atopowe, takie jak atopowe zapalenie skóry czy astma, bardzo często ujawniają się właśnie w dzieciństwie. Badanie wymaga jedynie standardowego pobrania krwi i nie wiąże się z żadnym dyskomfortem poza samym nakłuciem.
Oba badania są panelami alergologicznymi opartymi na oznaczaniu swoistych IgE z krwi. Zestaw atopowy obejmuje 20 alergenów i stanowi szerszy panel przesiewowy, odpowiedni dla pacjentów zaczynających diagnostykę alergologiczną lub szukających szybkiej i ekonomicznej odpowiedzi na pytanie, co ich uczula. Zestaw litewski obejmuje 36 alergenów i jest badaniem bardziej rozbudowanym, zawierającym dodatkowe alergeny pyłkowe, pokarmowe i zwierzęce. Wyboru odpowiedniego panelu najlepiej dokonać z pomocą lekarza alergologa, który dobierze zakres badania do objawów i historii choroby pacjenta.