Badanie witaminy B6
Od 20 lat badamy Twoją krew.
4.7 / 5
Co to jest Badanie witaminy B6?
Badanie poziomu witaminy B6 odbywa się najczęściej na podstawie oznaczenia fosforanu 5’pirydoksalu (PLP) i pozwala ocenić jej stężenie w organizmie. Oznaczenie może być pomocne w diagnostyce niedoboru, różnicowaniu przyczyn neuropatii obwodowej (uszkodzenia nerwów obwodowych) oraz kontroli stosowanej suplementacji.
Czas oczekiwania na wynik
Standardowy czas oczekiwania na wynik badania wynosi 14 dni. Podany czas oczekiwania jest liczony od następnego dnia roboczego po pobraniu.
Jak odebrać wynik?
- Na koncie my.synevo.pl. Wszystkie wyniki w jednym miejscu i powiadomienie.
- Online przy użyciu jednorazowego kodu (ważny 60 dni).
- W Punkcie Pobrań, w którym robiłeś/aś badanie. Przyjdź z kodem i dokumentem tożsamości.
Przygotowanie do badania
Na badanie zgłoś się rano, na czczo.
Przed pobraniem krwi:
- poinformuj lekarza i personel laboratorium o wszystkich przyjmowanych lekach, suplementach oraz preparatach wielowitaminowych,
- ustal z lekarzem, czy konieczne jest czasowe przerwanie suplementacji, ponieważ przyjęcie witaminy B6 przed badaniem może przejściowo zawyżyć wynik,
- nie odstawiaj samodzielnie leków zaleconych przez lekarza,
- unikaj intensywnego wysiłku fizycznego i spożywania alkoholu w dniu poprzedzającym badanie.
Jaka jest cena badania witaminy B6?
Cena badania witaminy B6 waha się od 203,00 zł do 354,00 zł, w zależności od punktu pobrań.
Czym jest witamina B6?
Witamina B6 to grupa rozpuszczalnych w wodzie związków należących do pochodnych pirydyny. Obejmuje między innymi pirydoksal, pirydoksynę i pirydoksaminę oraz ich formy fosforylowane.
Jedną z najważniejszych biologicznie aktywnych form witaminy B6 jest fosforan 5-pirydoksalu (PLP, P-5-P). Pełni on funkcję koenzymu, czyli związku niezbędnego do prawidłowego przebiegu wielu reakcji enzymatycznych zachodzących w organizmie.
Rola w organizmie
Witamina B6 uczestniczy w licznych procesach metabolicznych i wspiera prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego, odpornościowego oraz krwiotwórczego.
Do najważniejszych funkcji witaminy B6 należą:
- udział w przemianach aminokwasów i białek,
- udział w metabolizmie glikogenu, węglowodanów i lipidów,
- wspieranie syntezy neuroprzekaźników,
- udział w wytwarzaniu hemu i prawidłowych krwinek czerwonych,
- wspieranie odpowiedzi immunologicznej,
- udział w przemianach homocysteiny i tryptofanu.
Kiedy warto wykonać badanie witaminy B6?
Oznaczenie witaminy B6 może być wskazane, gdy objawy lub wywiad medyczny sugerują niedobór albo nadmierną podaż tej witaminy. Badanie może być także pomocne w diagnostyce neuropatii obwodowej, ponieważ zarówno niedobór, jak i nadmiar witaminy B6 mogą powodować zaburzenia czucia. Badanie warto rozważyć w przypadku:
- drętwienia, mrowienia lub pieczenia dłoni i stóp,
- zaburzeń czucia, równowagi lub koordynacji ruchowej,
- długotrwałej suplementacji witaminą B6, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu kilku preparatów,
- podejrzeniu niedokrwistości związanej z niedoborem witaminy B6, szczególnie mikrocytarnej lub syderoblastycznej,
- nawracającego pękania kącików ust, zapalenia języka lub zmian skórnych,
- chorób przebiegających z zaburzeniami wchłaniania, takich jak celiakia, choroba Leśniowskiego-Crohna czy wrzodziejące zapalenie jelita grubego,
- przewlekłej choroby nerek lub dializoterapii,
- zaburzeń związanych z używaniem alkoholu,
- stosowania leków mogących prowadzić do niedoboru lub zaburzać metabolizm witaminy B6, m.in. izoniazydu, cykloseryny, hydralazyny, penicylaminy lub niektórych leków przeciwpadaczkowych.
Jak przebiega badanie?
Materiałem do badania jest krew żylna pobierana najczęściej z żyły łokciowej. Po pobraniu próbka trafia do laboratorium diagnostycznego, gdzie wykonywane są oznaczenia.
Normy
Interpretacja wyniku powinna zawsze uwzględniać zakres wartości referencyjnych podany na otrzymanym wyniku badania. Zakresy mogą różnić się między laboratoriami w zależności od stosowanej metody oznaczenia. Wynik należy skonsultować z lekarzem.
Przyczyny niskiego poziomu
Izolowany niedobór witaminy B6 występuje stosunkowo rzadko i często współistnieje z niedoborami innych witamin z grupy B. Możliwe przyczyny obniżonego stężenia obejmują:
- niedożywienie lub dietę o małej różnorodności,
- zaburzenia wchłaniania w przebiegu celiakii, choroby Leśniowskiego-Crohna i wrzodziejącego zapalenia jelita grubego,
- zaburzenia związane z używaniem alkoholu,
- przewlekłą chorobę nerek, dializoterapię oraz zwiększone straty witaminy,
- stosowanie leków zaburzających metabolizm witaminy B6, m.in. izoniazydu, cykloseryny, hydralazyny, penicylaminy, glikokortykosteroidów i niektórych leków przeciwpadaczkowych,
- zwiększone zapotrzebowanie metaboliczne, rzadziej występujące np. w nadczynności tarczycy,
- rzadkie wrodzone zaburzenia metabolizmu witaminy B6.
Objawy niedoboru witaminy B6
Łagodny niedobór może przez długi czas nie powodować wyraźnych objawów. W przypadku nasilonego niedoboru mogą wystąpić:
- zapalenie skóry, w tym zmiany łojotokowe,
- pękanie kącików ust i łuszczenie warg,
- bolesny, obrzęknięty lub zaczerwieniony język,
- niedokrwistość, zwłaszcza mikrocytarna lub syderoblastyczna,
- drętwienie, mrowienie i inne objawy neuropatii obwodowej,
- drażliwość, splątanie lub zaburzenia nastroju,
- osłabienie odporności,
- drgawki, zwłaszcza u niemowląt oraz w ciężkich zaburzeniach zależnych od witaminy B6.
Przyczyny wysokiego poziomu witaminy B6
Najczęstszą przyczyną podwyższonego stężenia witaminy B6 jest stosowanie suplementów zawierających pirydoksynę lub P-5-P. Do nadmiernej podaży może dojść nieświadomie, gdy jednocześnie przyjmowanych jest kilka preparatów zawierających witaminę B6, np. kompleks witamin z grupy B, preparat magnezu z witaminą B6 oraz suplementy wspomagające energię lub koncentrację.
Podwyższony wynik może być związany z:
- przyjęciem suplementu krótko przed pobraniem krwi,
- wykonaniem badania bez zachowania okresu pozostawania na czczo,
- długotrwałą suplementacją witaminy B6,
- równoczesnym stosowaniem kilku preparatów zawierających witaminę B6,
- rzadko hipofosfatazją, która może prowadzić do znacznego wzrostu stężenia PLP we krwi, także bez suplementacji witaminą B6.
Objawy nadmiaru witaminy B6
Przewlekły nadmiar witaminy B6, szczególnie w pirydoksyny przyjmowanej w suplementach, może prowadzić do uszkodzenia nerwów czuciowych. Możliwe objawy obejmują:
- mrowienie, pieczenie lub drętwienie kończyn,
- zaburzenia czucia, w tym osłabienie czucia dotyku, bólu lub temperatury,
- nadwrażliwość na bodźce czuciowe,
- zaburzenia równowagi, chodu i koordynacji ruchowej,
- ataksję (zaburzenia koordynacji ruchów),
- nudności i zgagę,
- nadwrażliwość na światło,
- bolesne zmiany skórne.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Czy niedobór i nadmiar witaminy B6 mogą powodować podobne objawy?
Tak. Zarówno niedobór, jak i przewlekły nadmiar witaminy B6 mogą wiązać się z objawami neurologicznymi, w tym zaburzeniami czucia, mrowieniem lub drętwieniem. Na podstawie samych objawów nie można określić przyczyny, dlatego przed rozpoczęciem suplementacji warto wykonać diagnostykę.
Czy można samodzielnie rozpocząć suplementację po stwierdzeniu niskiego stężenia?
Nie należy rozpoczynać stosowania wysokich dawek witaminy B6 wyłącznie na podstawie pojedynczego wyniku badania. Najpierw warto ustalić przyczynę obniżonego stężenia oraz przeanalizować całkowitą ilość witaminy B6 dostarczanej z diety i suplementów. Dalsze postępowanie najlepiej omówić z lekarzem, ponieważ również przewlekły nadmiar witaminy może prowadzić do działań niepożądanych, w tym neuropatii obwodowej.
Czym jest neuropatia obwodowa?
Neuropatia obwodowa to uszkodzenie nerwów obwodowych odpowiedzialnych za przekazywanie informacji między mózgiem, rdzeniem kręgowym a pozostałymi częściami ciała. Najczęściej pierwsze objawy pojawiają się w stopach i dłoniach. Charakterystyczne są mrowienie, drętwienie, pieczenie lub osłabienie czucia, które obejmują obszary przypominające rozkład „skarpetek i rękawiczek”. W miarę postępu choroby mogą wystąpić trudności z chodzeniem, osłabienie mięśni kończyn, zwłaszcza dolnych, a także pogorszenie równowagi i koordynacji ruchowej.
Bibliografia:
- Muhamad, A. Akrivaki, G. Papagiannopoulou, P. Zavridis, P. Zis, The Role of Vitamin B6 in Peripheral Neuropathy: A Systematic Review, „Nutrients” 2023, vol. 15, nr 13, art. 2823.
- Gumkowska-Sroka, P. Kotyla, Neuropatia obwodowa w układowych zapalnych chorobach tkanki łącznej, „Forum Reumatologiczne – Edukacja” 2024, t. 3, nr 3–4, s. 147–156.
