Przeciwciała przeciw transglutaminazie tkankowej tTG (IgG)

Aby wynik badania był wiarygodny:

• Na badanie nie trzeba przychodzić na czczo, chyba że tego samego dnia wykonujesz też inne badania, które wymagają bycia na czczo.
• Przed badaniem nie przechodź na dietę bezglutenową.
• Jeśli badanie ma pomóc w diagnostyce celiakii, nie ograniczaj produktów z glutenem przed pobraniem krwi.

Najważniejsze jest to, aby przed badaniem nie stosować diety bezglutenowej. Wyeliminowanie glutenu z diety przed testem może zafałszować wynik i prowadzić do wyniku fałszywie ujemnego.

Poinformuj lekarza lub Punkt Pobrań, jeśli stosujesz dietę bezglutenową, masz rozpoznane zaburzenia odporności albo jesteś w trakcie leczenia immunosupresyjnego.

Zakres referencyjny i sposób raportowania wyniku zależą od metody oznaczenia oraz producenta testu. Wynik może być przedstawiony jako wartość liczbowa, wskaźnik albo opis jakościowy: ujemny, graniczny lub dodatni.

Interpretując wynik, należy zawsze odnieść go do zakresu referencyjnego podanego przez laboratorium na wyniku badania.

Znaczenie wyniku zależy również od objawów, aktualnej diety, stężenia całkowitego IgA oraz wyników innych badań serologicznych wykonywanych w diagnostyce celiakii.

U osób z prawidłowym stężeniem całkowitego IgA testy w klasie IgG mają mniejszą przydatność diagnostyczną niż oznaczenie przeciwciał anty-tTG IgA. Szczególnej ostrożności wymaga izolowany dodatni wynik anty-tTG IgG przy prawidłowym stężeniu całkowitego IgA, ponieważ może wymagać potwierdzenia innymi badaniami i oceny przez lekarza.

Cena przeciwciała przeciw transglutaminazie tkankowej tTG (IgG) waha się od od 115,00 do 228,00 zł, w zależności od punktu pobrań.

Transglutaminaza tkankowa typu 2, w skrócie tTG, to enzym obecny między innymi w błonie śluzowej jelita cienkiego. U osób z celiakią spożycie glutenu może uruchomić nieprawidłową reakcję układu odpornościowego. W jej przebiegu organizm wytwarza przeciwciała skierowane przeciwko własnej transglutaminazie tkankowej, określane jako przeciwciała anty-tTG.

Obecność przeciwciał anty-tTG nie oznacza sama w sobie rozpoznania celiakii. Wynik badania jest jednym z elementów diagnostyki i powinien być interpretowany łącznie z objawami pacjenta, informacją o diecie zawierającej gluten, wynikami innych badań serologicznych oraz stężeniem całkowitego IgA.

U wielu pacjentów w zależność m.in. od wieku, wyników badań i sytuacji klinicznej) diagnostyka celiakii obejmuje również gastroskopię z pobraniem wycinków z dwunastnicy. Badanie histopatologiczne pobranych próbek pozwala ocenić, czy doszło do zmian w błonie śluzowej jelita cienkiego charakterystycznych dla celiakii.

Kiedy warto wykonać badanie w kierunku celiakii?

Badania serologiczne w kierunku celiakii warto rozważyć u osób z objawami lub wynikami badań sugerującymi zaburzenia wchłaniania, a także u pacjentów należących do grup zwiększonego ryzyka zachorowania.

Wskazaniem do diagnostyki celiakii mogą być między innymi:

• przewlekła lub nawracająca biegunka, wzdęcia, bóle brzucha albo niewyjaśniona utrata masy ciała;
• niedokrwistość z niedoboru żelaza o nieustalonej przyczynie lub brak oczekiwanej poprawy mimo suplementacji żelaza;
• niedobory folianów, witaminy B12 lub witaminy D, a także inne nieprawidłowe wyniki badań mogące wskazywać na niedożywienie lub zaburzenia wchłaniania;
• osteopenia, osteoporoza lub złamania niskoenergetyczne, zwłaszcza jeśli występują w młodszym wieku;
• podwyższona aktywność aminotransferaz bez uchwytnej przyczyny;
• opóźnione wzrastanie, zaburzenia dojrzewania lub przewlekłe dolegliwości brzuszne u dziecka;
• choroby autoimmunologiczne, w tym cukrzyca typu 1 i autoimmunologiczna choroba tarczycy, wybrane choroby wątroby albo celiakia rozpoznana u bliskiego krewnego.

Oznaczenie przeciwciał anty-tTG IgG jest szczególnie przydatne u osób z potwierdzonym niedoborem IgA. Badanie można również rozważyć, gdy podejrzenie celiakii pozostaje duże, a wyniki testów opartych na przeciwciałach w klasie IgA są niewiarygodne lub trudne do interpretacji.

Do badania wykorzystuje się próbkę krwi żylnej. Krew najczęściej pobiera się z żyły w zgięciu łokciowym, tak jak przy standardowych badaniach laboratoryjnych.

Samo pobranie trwa zwykle krótko. Po pobraniu próbka jest odpowiednio zabezpieczana i przekazywana do laboratorium diagnostycznego, gdzie oznacza się miano przeciwciał anty-tTG IgG.

Ujemny wynik anty-tTG IgG oznacza, że w badanej próbce nie wykryto przeciwciał przeciw transglutaminazie tkankowej w klasie IgG albo ich miano nie przekroczyło progu uznawanego za dodatni dla zastosowanego testu.

Taki wynik zmniejsza prawdopodobieństwo celiakii, szczególnie u osoby z potwierdzonym niedoborem immunoglobuliny A (IgA), która przed badaniem regularnie spożywała produkty zawierające gluten.

Ujemny wynik anty-tTG IgG nie wyklucza jednak celiakii w sposób definitywny. Wynik fałszywie ujemny może wystąpić między innymi wtedy, gdy pacjent przed badaniem ograniczał gluten, stosował dietę bezglutenową lub gdy odpowiedź immunologiczna jest osłabiona.

Jeśli mimo ujemnego wyniku utrzymuje się silne podejrzenie kliniczne celiakii, lekarz może zalecić dalszą diagnostykę. Może ona obejmować pełny panel badań serologicznych, badanie endoskopowe z pobraniem wycinków z dwunastnicy, a w wybranych sytuacjach również badanie genetyczne HLA-DQ2/DQ8.

Podwyższone miano przeciwciał anty-tTG IgG może występować w przebiegu celiakii, szczególnie u pacjentów z niedoborem IgA, u których testy serologiczne oparte na przeciwciałach w klasie IgA mogą być niewiarygodne lub mniej przydatne diagnostycznie.

Rzadziej dodatnie, graniczne lub niejednoznaczne wyniki mogą występować także w innych sytuacjach klinicznych, między innymi w przebiegu chorób autoimmunologicznych lub niektórych chorób wątroby.

Z tego powodu podwyższony wynik wymaga konsultacji lekarskiej, potwierdzenia w odpowiednim algorytmie diagnostycznym i zestawienia z wynikami innych badań.

Celiakia może przebiegać z objawami ze strony przewodu pokarmowego, objawami pozajelitowymi albo skąpoobjawowo. Obraz choroby bywa zróżnicowany zarówno u dzieci, jak i u dorosłych, dlatego brak typowych dolegliwości jelitowych nie wyklucza celiakii.

Do objawów i nieprawidłowości, które mogą występować w przebiegu celiakii, należą między innymi:

• biegunka, luźne stolce lub przewlekłe zaparcia;
• wzdęcia, nadmierne oddawanie gazów, bóle brzucha albo nudności;
• utrata masy ciała, osłabienie i przewlekłe zmęczenie;
• niedokrwistość, szczególnie niedokrwistość z niedoboru żelaza;
• nawracające afty w jamie ustnej;
• osteopenia, osteoporoza lub bóle kostne;
• podwyższona aktywność enzymów wątrobowych bez uchwytnej przyczyny;
• zaburzenia miesiączkowania albo trudności z zajściem w ciążę;

W przebiegu celiakii u dzieci mogą pojawić się:

• zaburzenia przyrostu masy ciała i wzrostu,
• przewlekłe dolegliwości brzuszne,
• drażliwość,
• opóźnione dojrzewanie.